Monumentenzorg

Een monument is een overblijfsel van architectuur, nijverheid of kunst en kan een gedenkteken zijn dat een historische gebeurtenis of persoon symboliseert.

Soorten monumenten

Rijksmonumenten
Gebouwen of objecten die om hun nationale cultuurhistorische waarde door de rijksoverheid zijn aangewezen als beschermd monument.

Provinciale monumenten
Noord-Holland en Drenthe zijn de enige provincies die provinciale monumenten hebben aangewezen. Dat hoeven niet altijd alleen panden te zijn. Denk ook aan dijken en grenspalen.

Gemeentelijke monumenten
Door de gemeente benoemde monumenten, zoals panden die van plaatselijk of regionaal belang zijn.

Beschermde stads- en dorpsgezichten
Een gebied in een stad of dorp met een bijzonder cultuurhistorisch karakter. Gebouwen of objecten binnen een beschermd stads- of dorpsgezicht krijgen niet automatisch de status van beschermd monument.

Mobiel erfgoed
In het Nationaal Register Mobiel Erfgoed (NRME) zijn historische vervoermiddelen geregistreerd en geïnventariseerd. Zij worden verdeeld in de sectoren water, rail, weg en lucht.

Werelderfgoed
Culturele of natuurlijke monumenten die mondiaal gezien uitzonderlijk en onvervangbaar zijn. Alleen als een monument is ingeschreven op de Werelderfgoedlijst van UNESCO mag het de titel Werelderfgoed dragen.

Monumentenzorg in cijfers

Op de UNESCO Werelderfgoedlijst prijken 10 werelderfgoederen uit Nederland: Schokland, De Stelling van Amsterdam, de molens van Kinderdijk-Elshout, de historische binnenstad van Willemstad op Curaçao, het Ir. D.F. Woudagemaal bij Lemmer, droogmakerij de Beemster in Noord-Holland, het Rietveld-Schröderhuis in Utrecht, de Waddenzee, de grachtengordel van Amsterdam en de Van Nelle fabriek in Rotterdam

Nederland telde eind 2017 circa 61.965 gebouwde rijksbeschermde monumenten, waarvan ongeveer 36.268 woonhuizen en de rest overige monumenten waaronder kastelen, molens, kerkelijke gebouwen, buitenplaatsen, paleizen en gemalen.

Daarnaast waren er eind 2017 472 beschermde stads- en dorpsgezichten en 1.457 rijksbeschermde archeologische terreinen.

In Nederland zijn ongeveer 1000 historische verenigingen actief (met circa 750.000 leden). Daarnaast zijn nog duizenden mensen bij tal van monumentenorganisaties betrokken.

De jaarlijkse Open Monumentendag trekt gemiddeld 900.000 bezoekers.

Bron: Erfgoedmonitor

Bron: Cultuurindex